10 października obchodzimy Światowy Dzień Zdrowia Psychicznego.

To dobry moment, aby zatrzymać się na chwilę i przypomnieć sobie, że zdrowie psychiczne jest równie ważne jak zdrowie fizyczne. Dotyczy każdego z nas, niezależnie od wieku, sytuacji życiowej czy tego, jak wygląda nasze życie z zewnątrz.

Młody człowiek może się uśmiechać, chodzić do szkoły, spotykać się ze znajomymi, korzystać z telefonu i jednocześnie przeżywać trudne emocje, z którymi nie potrafi sobie poradzić.

Presja związana z nauką, wyglądem, relacjami, oczekiwaniami rodziców, akceptacją rówieśników czy obecnością w mediach społecznościowych może powodować stres i poczucie, że trzeba być „idealnym”.

Dlatego warto pamiętać: nie trzeba mieć poważnego problemu, żeby potrzebować rozmowy i wsparcia.

Smutek, złość, lęk, rozczarowanie czy zmęczenie są częścią życia. Nie oznaczają, że jesteśmy słabi. Ważne jest jednak, aby zauważać, kiedy trudne emocje utrzymują się długo, nasilają się lub zaczynają utrudniać codzienne funkcjonowanie.

Młody człowiek potrzebuje przede wszystkim kogoś, kto go wysłucha

Czasami dorosły, chcąc pomóc, mówi:

• „Nie przejmuj się”.

• „Inni mają gorzej”.

• „To tylko okres dojrzewania”.

• „Musisz się wziąć w garść”.

Zamiast oceniać, można zapytać:

• „Widzę, że ostatnio jest Ci trudno. Chcesz o tym porozmawiać?”

• „Co mogłoby Ci teraz pomóc?”

• „Czy jest coś, czym się martwisz?”

• „Chcesz, żebym Cię tylko wysłuchał/a, czy razem poszukamy rozwiązania?”

Czasami właśnie taka spokojna rozmowa jest pierwszym krokiem do uzyskania profesjonalnej pomocy.

Rodzicu – nie musisz być idealny!

Rodzicielstwo nie polega na tym, że zawsze wiemy, co powiedzieć i jak rozwiązać każdy problem. Ważniejsze od perfekcyjnych odpowiedzi są zainteresowanie, obecność i gotowość do słuchania.

Warto zwracać uwagę na zmiany w zachowaniu dziecka: wycofanie z kontaktów, utrzymujący się smutek lub rozdrażnienie, problemy ze snem, nagły spadek motywacji, trudności w nauce, utratę zainteresowań, częste dolegliwości fizyczne czy silny lęk.

Nie każda zmiana oznacza kryzys psychiczny. Jest jednak sygnałem, że warto się zatrzymać i zapytać: „Co się z Tobą dzieje?”, zamiast: „Dlaczego tak się znowu zachowujesz?”.

A jeśli jesteś nastolatkiem?

Pamiętaj, że proszenie o pomoc nie jest oznaką słabości.

Nie musisz samodzielnie rozwiązywać każdego problemu. Porozmawiaj z kimś, komu ufasz – rodzicem, nauczycielem, pedagogiem, psychologiem szkolnym, wychowawcą albo inną bliską osobą.

Zdrowie psychiczne to także codzienna troska o siebie

O zdrowie psychiczne warto dbać nie tylko wtedy, gdy pojawia się problem. Pomagają proste rzeczy:

• sen,

• ruch,

• odpoczynek,

• relacje,

• rozmowa,

• czas bez telefonu,

• rozwijanie zainteresowań,

• kontakt z naturą,

• akceptowanie własnych emocji.

Nie zawsze możemy zmienić sytuację, w której się znajdujemy. Możemy jednak uczyć się rozpoznawać swoje potrzeby i szukać sposobów radzenia sobie z trudnościami.

Rozmawiajmy o zdrowiu psychicznym

Światowy Dzień Zdrowia Psychicznego jest okazją do zmiany sposobu, w jaki rozmawiamy o psychice.

Nie wyśmiewajmy czyjegoś lęku.
Nie bagatelizujmy czyjegoś smutku.
Nie oceniajmy osoby, która prosi o pomoc.
Nie zakładajmy, że skoro ktoś się uśmiecha, to wszystko jest dobrze.

Czasami jedno zdanie może mieć ogromne znaczenie:

„Widzę, że jest Ci trudno. Jestem obok. Możemy poszukać pomocy razem”.

Nie musimy być idealni. Nie musimy zawsze dawać sobie rady. Nie musimy być sami.

Warto rozmawiać. Warto słuchać. Warto prosić o pomoc.